خیابان فلسطین: انباشتِ خاطرات مشوش

فلسطین خیابان آرامی‌ست. درختانی بلند دارد که تا چشم کار می‌کند سبزند، همیشه سایه‌ای دارد، پر از کافه است، و کم پیش می‌آید که از آن صدای بوق آزاردهنده‌ی خودروها بلند شود. با همه‌ی این‌ها، زیر این پوسته‌ی آرام دلفریب زیبا، غولی خفته است: خاطرات مشوش و سیاه و سفید سالیان.

زمانی خیابان کاخ میزبان هراس‌های شهر بوده و برخورد نیروهای متعارض سیاسی-اجتماعی؛ شاهد شکست مصدق در خانه‌اش، جلسات قوام در باغ بزرگش، و آمریت‌های پهلوی از کاخ مرمر. این خیابان، اگرچه امروز هم نسبتی با سیاست دارد، بیشتر مخزن معناهای دیگر است: گذرگاه آشنای دانشجویان، میعادگاه عشاق، نمایشگاه عینک‌های گران، و جلوه‌گاه تجربه‌های جدید هنرمندان شهر.

در اولین پرونده‌ی دالان، به سراغ این خیابان خواهیم رفت و لایه‌های متکثرش را از هم خواهیم شکافت. از داستان‌های خیابان کاخ سابق و فلسطین امروز خواهیم گفت و قصه‌های مردم خیابان را روایت می‌کنیم.

آیا شما هم خاطره و داستانی از خیابان فلسطین دارید؟ برای‌مان قصه کنید.

۱- از کوچینی تا کاخ؛ مروری بر تاریخ خیابان فلسطین

ماجرای خیابان فلسطین یا کاخِ سابق معادله‌ای دومجهولی نیست. متغیرهای پرتعدادی در سرنوشت این خیابان دخیل بوده‌اند. از تصمیم‌های سیاسی گرفته تا آشوب‌ها، از سکنی‌گزیدن رجال سیاسی تا مصادره‌ی اموال، زمین‌ها و کوچیدن آدم‌ها به جغرافیاهای دیگر. از مصادره‌ای به مصادره‌ای دیگر.
ادامه مطلب

۲- چند تصویر گذرا از خیابان کاخ

فلسطین پر از داستان‌ها و کنج‌هاست؛ پر از گم‌شده‌های تاریخ و وقایعی شگفت‌انگیز. با هم به تماشای چند تصویر و چند پاره از خیابان فلسطین می‌رویم؛ تصاویری که هریک با ما سخنی می‌گویند. 
ادامه‌ی مطلب

۳- کوچینی: صدای مبهم خاطرات دور

هنوز می‌شود هنگام گذار از آن دو دالان جذاب سیاه‌و‌سفید کلاب کوچینی، هیجان جدا شدن از فضای بیرون و مواجهه با دنیایی افسانه‌ای را احساس کرد. با وجود این، امروز از آن کوچینی پنجاه سال پیش فقط نامی باقی مانده و خاطراتی مبهم و دور.
ادامه‌ی مطلب

۴- خیابان کاخ دهه‌ی سی: عاشقی به وقت شب

این خیابان‌ها شب‌ها آرام‌تر بود. در تاریکی شب، خیابان کاخ وعده‌گاه عشاق می‌شد و دخترها و پسرها بازو در بازو قدم می‌زدند. چه دلدادگانی که در این خیابان به عشق‌شان اعتراف کرده‌اند و به دور از چشم جهانیان، در گوش یار شرح دلدادگی داده‌اند و چه اشک‌ها که با نوازش‌های عاشقانه از گوشه چشمی ‌غلنيده.
ادامه‌ی مطلب

۵- سقف سبز کاخ: خاطرات یکی از مشتریان نوجوان کوچینی

من از پانزده تا هجده سالگی به کوچینی می‌رفتم، یعنی از سال ۱۳۴۷ تا ۱۳۵۰. ما با دوستان و دخترهای فامیل به آن‌جا  می‌رفتیم. آن‌موقع تنها دیسکوتکی بود که برای افراد زیر هجده سال برنامه داشت. آن‌وقت‌ها آهنگ‌های مناسب برای رقص فارسی وجود نداشت، فقط آهنگ‌های خارجی در دانسینگ‌ها اجرا می‌شد و در کوچینی آهنگ‌های روز پخش می‌شد.
ادامه‌ی مطلب

۶- میدان کاخ کاشی ۳۴: خانه‌ی دکتر قریب از زبان فرزندش

در جنوب شرق میدان فلسطین، درست پشت نقاشی‌های دیواری ایرج اسکندری، ساختمانی آجری با سقف شیروانی فلزی وجود دارد که از بیرون چندان آشکار نیست. طولانی‌ترین اقامت در این خانه، متعلق به خانواده‌ی دکتر قریب بوده است. دکتر حسین قریب، فرزند دکتر محمد قریب، درباره‌ی ویژگی‌های این خانه یادداشتی برای دالان فرستاده است.
ادامه‌ی مطلب

۷- فتح بابل: پرسه‌ای در دیوارنگاره‌های خیابان فلسطین

پایم را که از در هنر و معماری بیرون گذاشتم انگار وارد شهر دیگری شده بودم، چرا که حالا این طرح این سیاره همه‌جا به من چشمک می‌زد. اگر شما هم تابه‌حال آن‌ها را ندیده‌اید از شما دعوت می‌کنم دفعه‌ی بعد که حوالی فلسطین شمالی و محدوده‌ی انقلاب پرسه می‌زدید- اگر اصولاً پرسه‌زن هستید یا ماشین ندارید- حتماً چشمی هم برای این سیاره‌ها کنار بگذارید و ببینید چند تا می‌توانید بشمرید. بیایید با هم فکر کنیم به اینکه آدم یا آدم‌هایی که آن‌ها را می‌کشند که هستند، هدف‌شان از این کار چیست و آیا روح‌شان خبر دارد که ما این‌قدر در بند شیطنت کوچک‌شان هستیم؟
ادامه‌ی مطلب

۸- فلسطین: جدال چهره‌ها

کاوش در خیابان‌ها قرار نیست صرفاً به قصد بازگویی وقایع مهم و معرفی بناهای باارزش صورت بگیرد؛ در کنار این، باید از تاریخ‌های خرد و خاطره‌های شخصی هم سخن گفت که گاهی در این میان گم می‌شوند و بعد از مدتی به دست فراموشی سپرده می‌شوند. خیابان فلسطین هم از این قاعده مستثنا نیست: ترکیبی است از یادمان‌های خرد و کلان، خاطره‌های جمعی و شخصی و گوشه‌های دیده‌شده و دیده‌نشده، و همین ویژگی است که آن را صاحب چهره‌ای چندگانه، یا اصلاً چند چهره‌ی متفاوت می‌کند. چهره‌ی اول کاملاً تجاری است، با سه راسته‌ی متفاوت که هم‌نشینی‌شان در خیابانی واحد ترکیبی کم‌مانندی می‌سازد.
ادامه‌ی مطلب

۹- روزمرگی کاخ: پرسه‌ای تصویری در چند فضای تجاری خیابان فلسطین

فلسطین علاوه بر خانه و اداره و سفارتخانه، فضاهای تجاری زیادی هم دارد که هریک مخزن خاطرات‌اند. در پرسه‌ای تصویری، نگاهی کوتاه به بعضی از آن‌ها انداخته‌ایم. 
ادامه‌ی مطلب

۱۰- در کوچینی دقیقاً چه می‌گذشت؟

کلاب کوچینی از زبان فروزه حامدی از نزدیکان موسسان کوچینی و همسر پیشین ابراهیم حامدی

فروزه حامدی، وکیل دادگستری در آمریکا و همسر پیشین ابراهیم حامدی، در یادداشتی برای دالان راوی جزییاتی از داستان‌های کوچینی شده است. او در این یادداشت از تغییرات طراحی در کوچینی، گروه‌هایی که در آن‌جا اجرا می‌کرده‌اند، غذاهای کوچینی، افراد مشهوری که به آن‌جا رفت‌و‌آمد داشته‌اند و صاحبان کوچینی می‌گوید.
ادامه‌ی مطلب

۱۱- دلتنگی‌های نقاش خیابان فلسطین

نقاش خیابان فلسطین می‌آمد می‌نشست در پرترددترین تقاطع خیابان، یعنی جایی که خیابان انقلاب به خیابان فلسطین عمود می‌شود…
ادامه‌ی مطلب

۱۲- آخرین آدم‌کش در خیابان کاخ: بازنمایی خیابان کاخ در یک رمان آمریکایی

نچه باعث می‌شود که این تریلر برای ما جالب شود، محل زندگی این مأمور مخفی‌ست: خیابان کاخ. شخصیت اصلی داستان در آپارتمانی در جنوب خیابان کاخ و به قول نویسنده در نزدیکی بسیاری از بناهای دولتی و حکومتی مانند موزه‌ی پهلوی (کاخ مرمر)، دفتر نخست‌وزیر، ساختمان مجلس سنا (مجلس خبرنگان فعلی) و وزارت دادگستری زندگی می‌کند.
ا

۱۳- کوبیده با طعم برشت و باخ

ماجرای کبابی حمید سمندریان و هما روستا در خیابان کاخ
ادامه‌ی مطلب

۱۴- مسیرنگاری کودتای ۱۳۳۲

مسیرنگاری کودتا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ به مبنای اسناد سیا
ادامه‌ی مطلب